Als je de film De Da Vinci Code  hebt gezien, weet je dat de vijfpuntige ster – het pentagram – een veelgebruikt religieus symbool is. De pentakel lijkt erg op dit teken. Sterker: een pentakel is niet veel meer dan een pentagram met een cirkel eromheen.

Het pentagram en de pentakel zijn twee van de meest gebruikte symbolen binnen het occultisme en de moderne hekserij, of Wicca.

De meeste mensen kennen vooral het pentagram en geven iedere vijfpuntige ster deze naam, maar dat klopt dus niet. Ook is het een misverstand dat het pentagram vaak als een exclusief Satanistisch symbool wordt gezien.

De vijfpuntige ster gaat als symbool terug tot zo’n 4000 jaar voor Christus. “Pentagram” is afgeleid van het Griekse pentagrammon, dat “vijf lijnen” betekent.

In dit artikel bespreken we de verschillen tussen het pentagram en de pentakel, waar beide symbolen voor worden gebruikt en wat ze betekenen.

Het pentagram in vier vragen

De betekenis van de vijf punten

De pentakel

Gebruik

Leuke weetjes

Het pentagram in vier vragen

Veel mensen associëren de vijfpuntige ster met satanisme. Hoewel Satanisten het symbool inderdaad hebben opgenomen in hun rituelen, wil dat niet zeggen dat het pentagram in het algemeen een Satanistisch symbool is. In tegendeel. 

In vier veelgestelde vragen over het pentagram, brengen we wat licht in de duisternis. Daarna gaan we dieper in op de bredere betekenis van de vijfpuntige ster.

Wat is een pentagram?

Het pentagram is een symbool van bescherming tegen het spirituele, en kennis van het bovennatuurlijke. Het is een vijfpuntige ster. De punten staan voor de vier windrichtingen en de innerlijke wereld, of voor vuur, aarde, water, lucht en het bovennatuurlijke.

Een pentagram met de punt naar beneden, is het symbool van de Satanistische beweging geworden. Al had het niet altijd die betekenis: het werd vroeger veelvuldig gebruikt in de Wicca.

Wat doet een pentagram?

Een pentagram wordt gebruikt als bescherming tegen kwaadwillende spirituele invloeden. Bij het uitvoeren van een ritueel kan een magiër bijvoorbeeld een amulet in de vorm van het pentagram om zijn hals dragen, of zelf in een op de grond getekend pentagram staan.

Ook wordt het – zoals zoveel symbolen en amuletten – gedragen om een bepaald ideaal uit te dragen. Het pentagram is door de vijf punten een symbool van verbinding van de menselijke geest met de aspecten van de natuur. Een pentagram op zichzelf is niet magisch. Wel kan het mensen herinneren aan een bepaalde manier van in het leven staan, en open staan voor de verschillende aspecten van dat leven.

Wat betekent een pentagram?

De letterlijke betekenis van pentagram, is “vijf lijnen”, afgeleid van het Grieks: pentagrammon.

De symbolische betekenis verschilt van religie tot religie. Zo symboliseert het voor christenen de vijf wonden van Jezus. In de Wicca is het dragen van een pentagram een manier voor heksen – zoals de beoefenaars van Wicca zichzelf noemen – om elkaar te herkennen. Veel mensen associëren het pentagram met satanisme en duivelse gebruiken, maar in werkelijkheid geldt dat slechts voor een omgekeerde pentagram.

Hoe werkt een pentagram?

Een pentagram wordt meestal als hanger aan een ketting, of als een ander sieraad op het lichaam, gedragen. Het zou de drager beschermen tegen kwade en spirituele invloeden. Daarnaast kan het de drager sterken in en herinneren aan diens houding in het leven, ten opzichte van de verbinding van de aardse elementen en het bovennatuurlijke.

In films en series is vaak te zien hoe een op de grond getekend pentagram wordt gebruikt om geesten of demonen op afstand te houden. Ook biedt het een veilige plaats tijdens de uitvoer van een ritueel. Hierbij wordt vaak gekozen voor zout om het pentagram op de grond te tekenen, vanwege de zuiverende werking.

De betekenis van het pentagram en de vijf punten

De vijf punten verbeelden meerdere dingen.

Allereerst symboliseert het noord, zuid, oost, west en de innerlijke wereld.

Daarnaast staan de vijf punten voor aarde, water, lucht, de geest en het bovennatuurlijke.

Daarmee staat het ook symbool voor de menselijke geest die de elementen, het spirituele, bedwingt. Kwade geesten en andere negatieve krachten zijn machteloos wanneer ze met het pentagram worden geconfronteerd, terwijl goede krachten er juist door worden aangetrokken.

Het omgekeerde pentagram, dus met de punt naar beneden, is de “Satanische versie”. De omkering duidt op het verwerpen van de Heilige drie-Eenheid.

Maar zelfs deze variant is niet altijd een duivels symbool geweest.

Sommige Wicca groeperingen gebruikten het symbool bijvoorbeeld als een teken van hoge rang. Hierin had het niets te maken met aanbidding van de duivel. Het was een teken dat de Wiccan in kwestie meerdere inwijdingen had doorlopen.

Sinds de Satanisten het hebben opgenomen in hun rituelen, wordt het door beoefenaars van Wicca echter steeds minder gebruikt.

Dit is de Satanistische versie van het Pentagram

Omdat Wicca zich liever niet associeert met Satanisten, gebruiken zij tegenwoordig liever de pentakel.

Overigens lijken beide symbolen zo op elkaar, dat veel mensen nog steeds de negatieve associaties krijgen bij de pentakel. Tsja. Waarschijnlijk werkt het beter om een symbool te kiezen dat niet het exemplaar is waar je afstand van wilt nemen, maar met een cirkel eromheen.

De Pentakel

De pentakel staat voor goede en pure magie, ook wel witte magie genoemd. Het is een symbool van licht en liefde.

Net als bij het pentagram staan de vijf punten voor enerzijds noord, zuid, oost, west en de innerlijke wereld. Anderzijds verbeelden ze aarde, water, lucht, de geest en het bovennatuurlijke.

Het is de cirkel die beide symbolen onderscheidt.

De cirkel die de vijfpuntige ster omvat, staat voor heelheid en eenheid. Daarmee verbindt het de vijf elementen van de ster. In een verlengde daarvan verbindt het ook onszelf met de wereld om ons heen.

Mensen dragen pentakels al eeuwenlang als talisman. Ook gebruiken magiërs het, gekerfd in een steen, als bescherming tijdens het uitdrijven van negatieve energie.

Een pentakel met kenmerkende cirkel

Gebruik in Wicca

De pentakel is een van de meest gebruikte symbolen in Wicca. Dat is een moderne natuurreligie. Beoefenaars – Wiccans – aanbidden de natuur. Zij streven naar het in contact komen van de mens met de natuur. Binnen het geloof is de hele schepping heilig.

Gekerfd in hout hebben pentakels een sterke link met de natuur. Een gouden talisman staat voor geestelijke helderheid, energie en wijsheid. In het zilver verbindt het met de maan en iemands paranormale gevoeligheid.

Een pentakel helpt bij het focussen van energie in rituelen. Daarnaast is het voor veel Wiccans het ultieme beschermende symbool. Het helpt tegen kwade energieën, geesten en demonen tijdens rituelen, wanneer de beoefenaar op zijn kwetsbaarst is.

Hang het boven de deur van je woning, en het symbool beschermt de woning en iedereen erin.

Leuke weetjes over de vijfpuntige ster

  • De planeet Venus beschrijft in acht jaar tijd een vijfpuntige ster in diens baan om de zon.
  • Al in de oudheid werd het een symbool van schoonheid en volmaaktheid.
  • De appelboom was voor Kelten een heilige boom. De reden? Bij het horizontaal doorsnijden van een appel komt een pentagram tevoorschijn. (Zo gaat het verhaal. Ik zag het niet in mijn appel vanmiddag. Enige fantasie lijkt geboden).
  • Andere artistieke namen voor de vijfpuntige ster zijn onder andere: het Gobelinkruis, de druidenvuist, de heksenvoet en de zegel van Salomon.
  • De volgers van Pythagoras vereerden het als een symbool van wiskundige perfectie.
  • Egyptenaren aanbaden het als symbool van de “moeder der dingen”.
  • In Azië vinden we het terug als onderdeel van disciplines als Feng Shui, Taoïsme en acupunctuur.
  • Zelfs één va de beroemdste tovenaars ter wereld, Merlijn, gebruikte de ster in zijn rituelen.

Opvallend is dat de vijf punten een vergelijkbare betekenis hebben in verschillende culturen. Van het oude Griekenland tot Azië en moderne benaderingen. De ster verbindt de wereldse elementen en onze plaats erin.

Geen wonder dat Wiccans het omarmden. Voor hen benadrukt het de eenheid tussen mens en natuur.

En logisch dat Satanisten het voor zich opeisten. Zij zagen in het symbool de ultieme overwinning van de menselijke geest over het onstoffelijke.


Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *